Sut i blannu gwrych yr hydref hwn: canllaw cam wrth gam syml
Shwmae bawb!
Gwrych yw un o’r pethau gorau y gallwch eu plannu. Mae’n rhoi preifatrwydd ac yn eich cysgodi rhag y gwynt (rhywbeth rydyn ni’n gwybod popeth amdano yng Nghymru!), ac mae’n gartref a storfa fwyd i adar a phryfed. Yr hydref yw’r amser perffaith i blannu gwrych, gan fod y pridd yn dal yn gynnes a glaw’r hydref yn dyfrio’r planhigion ar eich rhan. Dyma sut i wneud hynny.
1. Dewiswch eich planhigion
Meddyliwch am yr olwg rydych chi ei heisiau. Ar gyfer gwrych taclus, bytholwyrdd, mae Euonymus ‘Green Spire’ yn ddewis hyfryd, hawdd ei gynnal yn lle bocsws. I gael gwyrdd drwy’r flwyddyn a aeron hefyd, rhowch gynnig ar gelynnen. Ar gyfer lliw yn y gaeaf, mae’n anodd curo coesynnau coch Cornus alba ‘Sibirica’, sydd hefyd ar gael mewn pecyn gwrych o bum planhigyn. Mae cymysgedd o blanhigion yn creu gwrych anffurfiol gwych sy’n denu bywyd gwyllt. Porwch ein holl blanhigion gwrychoedd.
2. Cyfrifwch y bylchau
Fel canllaw cyffredinol, caniatewch tua thri phlanhigyn y metr ar gyfer rhes sengl. I gael gwrych mwy trwchus, plannwch ddwy res igam-ogam, gyda thua phum planhigyn y metr. Marciwch y llinell â chortyn i sicrhau ei bod yn syth.
3. Paratowch y tir
Cliriwch y glaswellt a’r chwyn o stribed tua 60cm o led, yna palwch y tir drosodd. Cymysgwch ddigonedd o gompost heb fawn neu ddeunydd organig sydd wedi pydru’n dda i roi dechrau da i’r gwreiddiau. Peidiwch â phlannu pan fydd y tir wedi rhewi neu’n llawn dŵr.
4. Plannwch
Rhowch ddigon o ddŵr i’r potiau ymlaen llaw. Cloddiwch dwll sydd ychydig yn lletach na’r pot, llacio unrhyw wreiddiau sy’n tyfu mewn cylchoedd, a phlannwch ar yr un dyfnder ag yr oedd y planhigyn yn ei bot. Gwasgwch y pridd yn ysgafn o amgylch y gwreiddiau â’ch dwylo neu’ch sawdl.
5. Dyfrhewch a thaenwch domwellt
Dyfrhewch yn dda ar ôl plannu, hyd yn oed os yw wedi bod yn bwrw glaw. Yna taenwch haen drwchus o domwellt, fel llwydni dail neu gompost cartref, ar hyd y rhes. Mae’n cadw chwyn dan reolaeth ac yn helpu’r pridd i gadw lleithder.
6. Gofal dilynol
Cadwch y tir o amgylch gwaelod y gwrych yn rhydd o chwyn am y ddwy flynedd gyntaf, a dyfrhewch yn ystod cyfnodau sych, yn enwedig y gwanwyn a’r haf nesaf. Os oes gennych wrych collddail deiliog, bydd ei docio ychydig ar ôl plannu yn annog tyfiant trwchus o’r gwaelod. Gyda phlanhigion bytholwyrdd, tociwch unrhyw egin sy’n crwydro yn unig. Wedi hynny, bydd tocio unwaith neu ddwywaith y flwyddyn yn cadw popeth yn daclus. Cofiwch wirio am adar sy’n nythu cyn tocio yn y gwanwyn a’r haf.
Wedi’u tyfu yng Nghymru
Mae ein holl blanhigion gwrychoedd yn cael eu tyfu heb fawn a heb blaladdwyr, yn ein meithrinfa yn Wenvoe, ac yn cael eu cludo mewn potiau plastig wedi’u hailgylchu.
Tan y tro nesaf, garddio hapus!
Garden City Cymru